Marc Henshall,

Czy zastanawiałeś się kiedyś, który mikrofon jest dla Ciebie najlepszy? Prawdopodobnie jest to pytanie najczęściej zadawane przez muzyków i równocześnie pytanie, na które niezwykle trudno jest znaleźć jednoznaczną odpowiedź. Prawda jest taka, że najłatwiejszą, ale i najbardziej adekwatną pierwszą odpowiedzią jest - to zależy. Czy śpiewasz popowe ballady? A może jesteś liderem kolejnej dużej grupy rockowej?

Chociaż nie jest łatwo udzielić prostej odpowiedzi na to pytanie, to w każdym przypadku należy rozważyć kilka podstawowych aspektów tego zagadnienia. Przy wyborze mikrofonu powinniśmy zacząć od uwzględnienia przedstawionych poniżej informacji.

Z jakiego źródła chcemy odbierać dźwięk?

Nie ma jednego uniwersalnego mikrofonu, który będzie odpowiedni do wszystkiego. Każdy model ma swoją własną charakterystykę, a ich użycie zależy od danej aplikacji. Zawężając temat tylko do mikrofonów wokalowych, możemy je podzielić na trzy ogólne kategorie.

  • Ręczny – Mikrofony ręczne są świetnie brzmiącym i praktycznym rozwiązaniem dla większości sytuacji podczas występów na scenie na żywo. Ze względu na swoją postać, mogą być one niepraktyczne w niektórych zastosowaniach, takich jak prezentacje czy użycie ich w teatrze, gdzie wymagana jest większa dyskrecja i zazwyczaj rozwiązania bezprzewodowe są znacznie bardziej praktyczne. W takich przypadkach powinniśmy rozważyć użycie innych konstrukcji:
  • Nagłowny – Ponieważ mikrofon jest unieruchomiony w pobliżu ust wykonawcy lub prezentera, może on poruszać się swobodnie, bez większych ograniczeń, a mikrofon będzie cały czas odbierać czysty dźwięk o jednakowym poziomie.
  • Lavalier – Opcja podobna do mikrofonu nagłownego, ale z taką dodatkową zaletą, że może być jeszcze bardziej dyskretna. Mikrofon lavalier można dość łatwo umieścić w kostiumie lub przypiąć do garnituru. Jest to znakomite rozwiązanie w przypadku teatrów lub prezentacji, gdzie dyskretny system nagłośnieniowy (w tym mikrofony) jest koniecznością.

W jakich warunkach będziemy korzystać z mikrofonu?

Środowisko, w którym się znajdujemy, odgrywa bardzo istotną rolę w wyborze mikrofonu i charakterystyki kierunkowości, którą powinien on posiadać. Na przykład mikrofon z charakterystyką wszechkierunkową będzie świetnie sprawdzać się w studiu, ale już do zastosowania na scenie, gdzie znajdują się monitory odsłuchowe oraz inne źródła dźwięku, należy wybrać modele kierunkowe. Mikrofon o charakterystyce kardioidalnej lub superkardioidalnej będzie odbierać dźwięk z jego przodu i izolować dźwięk z innych kierunków, ograniczając możliwość powstawania sprzężeń zwrotnych. Poniżej przedstawiono podstawowe charakterystyki kierunkowości mikrofonów.

Wszechkierunkowa – Dźwięk jest odbierany z jednakowym poziomem ze wszystkich kierunków wokół mikrofonu.

Kardioidalna – Charakterystyka kierunkowa, która powoduje odbieranie dźwięku z przodu mikrofonu i ograniczanie dźwięku z innych kierunków.

Superkardioidalna – Charakterystyka podobna do kardioidalnej, ale o bardziej zawężonym kącie odbioru dźwięku.

Dwukierunkowa – Dźwięk docierający z przodu oraz tyłu jest odbierany z jednakowym poziomem, przy równoczesnym izolowaniu dźwięków docierających z boków.

Uwaga: Mikrofony o kardioidalnej charakterystyce kierunkowości cechują się występowaniem efektu zbliżeniowego (proximity), który przejawia się zwiększaniem udziału niskich częstotliwości, gdy mikrofon zbliża się do źródła dźwięku. Ten efekt może być wykorzystany przez wokalistów lub inżynierów, gdy zależy nam na ociepleniu brzmienia wokalu.

Jakie brzmienie chcemy uzyskać?

Kolejnym istotnym elementem budowy mikrofonu do rozważenia, który będzie mieć największy wpływ na ogólną jakość brzmienia, jest rodzaj wkładki mikrofonowej. W tym względzie wyróżnia się trzy podstawowe kategorie:

Dynamiczne – Ciepłe i pełne brzmienie. Mikrofony dynamiczne są bardzo wytrzymałe i mogą odbierać bardzo wysokie poziomy ciśnienia akustycznego, co sprawia, że są idealnym wyborem do zastosowań live oraz w głośnych środowiskach. Jeśli gramy w głośnym zespole rockowym, mikrofon dynamiczny jest najbardziej odpowiedni dla występów na żywo.

Pojemnościowe – Brzmienie jaśniejsze i bogatsze w szczegóły. Mikrofony pojemnościowe są znacznie bardziej czułe niż ich dynamiczne odpowiedniki i posiadają wyraźnie szerszą charakterystykę częstotliwościową. Z tego powodu mogą one odbierać bardzo czysty i wierny dźwięk, który jest preferowany w studiach nagraniowych na całym świecie. Jednakże w niektórych aplikacjach live, ich użycie może być nieco problematyczne ze względu na ich większą podatność na sprzężenia zwrotne, szczególnie podczas głośnych występów.

Wstęgowe – Cenione za ich zdolność do odbioru szczegółów w górnym paśmie, bez nadmiernej ostrości i piskliwości. Mikrofony wstęgowe są znakomitym wyborem w przypadku wokalu oraz jako overheady zestawu perkusyjnego podczas nagrań studyjnych. Na scenie są używane dość rzadko ze względu na ich bardziej delikatną konstrukcję.

Zasady, które stworzono, aby je łamać

Jak już zostało powiedziane, jest wiele czynników, które należy uwzględnić przy wyborze mikrofonu. Prawda jest jednak taka, że najlepszym mikrofonem jest ten, który zapewnia nam najlepsze brzmienie naszego wokalu lub instrumentu. Nie ma żadnych reguł, a jedynie pewne wskazówki, którymi powinniśmy się kierować. Zachęcamy do eksperymentowania z możliwie najszerszą paletą różnych mikrofonów. Jest bardzo wiele przykładów w historii muzyki pop niekonwencjonalnego wykorzystania mikrofonów. Na przykład John Lennon nagrywał wszystkie swoje wokale z użyciem mikrofonu Shure SM57 (mikrofonu, który powszechnie jest uważany za mikrofon instrumentalny). Shure SM7 był używany jako główny mikrofon wokalowy podczas studyjnych nagrań albumu Thriller Michaela Jacksona.

Znajdźmy przyjemność z eksperymentowania przy kolejnym wyborze nowego mikrofonu.

Poniżej znajdują się linki do innych stron zawierających znaleźć informacje, które mogą pomóc w wyborze odpowiedniego do potrzeb mikrofonu.

W celu uzyskania dodatkowych informacji na temat mikrofonu odpowiedniego do zastosowań live - odwiedź stronę mikrofonów wokalowych Shure

… lub przejdź na stronę główną działu wszystkich mikrofonów – mikrofony Shure.

Jak znaleźć właściwy mikrofon?

Marc Henshall

Marc forms part of our Pro Audio team at Shure UK and specialises in Digital Marketing. He also holds a BSc First Class Hons Degree in Music Technology. When not at work he enjoys playing the guitar, producing music, and dabbling in DIY (preferably with a good craft beer or two).